تبلیغات
راه روشن - راه كسب اخلاص واقعی و حفظ آن در عبادات
 
راه روشن
السلام علیک یا فاطمة الزهرا ایتهاالصدیقة الشهیده
درباره وبلاگ


بسم الله الرحمن الرحیم .
الحمدلله رب العالمین . والصلوة والسلام علی رسول رب العالمین و علی آله الطیبین الطاهرین لا سیما علی الموجود الموعود منهم . ولعنة الله علی اعداء الله.
این وبلاگ در راستای روشنگری و طرح مطالب و حقایق و به دور از هرگونه تعصب و بی انصافی به انگیزه دست یابی حق جویان و حقیقت طلبان به واقعیت های ناب ، طراحی و راه اندازی شده است و علاوه بر نوشته های نویسنده وبلاگ سعی بر این است که بهترین مطالب و مقالات را از سایت ها و وبلاگ ها از نویسندگان متعهد و آگاه جمع آوری و با حفظ امانت به خوانندگان ارجمند تقدیم نماید، و از هرگونه نظر و نقادی منصفانه استقبال می نماید. ونقل مطالب از این وبلاگ با ذکر منبع بلا مانع می باشد.

مدیر وبلاگ : مبارک ربانی Rabbani Oruzgani
مطالب اخیر

راه كسب اخلاص واقعی و حفظ آن را به ویژه در عبادات توضیح دهید؟

تردیدی نیست اخلاص از بزرگترین دستورات دینی است، و اخلاص در عبادت از واجب‌ترین واجبات دینی شمرده می‌شود.(1) و آن عبارت است از تصفیة عمل از هرگونه شائبه است.(2)

 و به تعبیری عبارت است از این كه انسان ذات خود و صفات ذاتی خود (اخلاق) و اعمال ذاتی خود و همه كارهای خود را به گونه‌ای قرار دهد كه همه آنها برای خداوند سبحان باشد.(3)

 یكی از زیباترین میزان برای اخلاص در عبادت در كلام امیر مؤمنان ـ علیه السّلام ـ بیان شده كه فرمود: «ما عبدتك خوفاً من نارك و لا رغبة فی جنتك بل وجدتك اهلاً للعبادة فعبدتك»(4) یعنی تو را از ترس آتش و یا جذبة نعمت‌های بهشتی عبادت نمی‌كنم، بلكه چون تو را سزاوار پرستش یافته‌ام، لذا عبادت می‌كنم.

علامه طباطبایی ذیل این سخن، تحلیل زیبایی دارد و گفته است: خداوند به یكی از سه طریق عبادت می‌شود: خوف،‌ امید، عشق و محبت. طبیعت مردم در انتخاب این سه روش متفاوت هستند، چون عده ای از مردم (كه اكثریت از مردم این عده هستند) خوف بر آنها غلبه دارد. زیرا وقتی درباره وعده‌های الهی كه درباره ستمكاران و كسانی كه مرتكب معصیت و گناه شده اند. فكر و اندیشه می‌نماید، دچار وحشت می‌شود و از ترس عذاب خداوند، به عبادت و پرستش خداوند روی می‌آورد. همچنین گروه دیگر برای میل به لذت ها و نعمت های بهشتی عبادت می كنند.

اما عبادت خداوند براساس عشق و محبت، خالص‌ترین نوع عبادت‌هاست و اخلاص در عبادت را تنها از طریق محبت می‌توان به دست آورد. لذا در حدیثی از امام صادق ـ علیه السّلام ـ رسیده كه فرمود: هل الدین الّا الحبّ. آیا دینداری غیر از محبت است. و در حدیث دیگر آمده: «انی اعبده حباً له و هذا مقام مكنون لایمسه الّا المطهرون» یعنی من از آن جهت خدا را عبادت می‌كنم كه او را دوست دارم و این مقام (عبادت بر اساس محبت) مقامی است پوشیده كه جز پاكان كسی دیگر به آن نمی‌رسد.(5)

 بنابراین بهترین راه بلكه تنها راه كسب اخلاص واقعی در عبادت، بلكه در هر كاری آن است كه عبادت و هر كار مثبتی بر اساس انگیزه و محبت الهی صورت گیرد. پس این نوع پرستش، در واقع یك نوع عشق و محبت واقعی و الهی است و هر گاه عبادت از روی عشق و محبت باشد، ‌عبادت خالصانه خواهد بود. چون چنین عبادتی در قید و اسارت هوای بهشت و یا ترس از دوزخ نیست، بلكه عبادت آزادانه است.

 در این رابطه زیباتر و دل‌انگیزتر و آموزنده‌تر و پرجاذبه‌تر از هر كلامی، سخن عارف بزرگ حضرت امام خمینی (ره) است كه می‌گوید: «ای بی‌چارة بی‌خبر از معارف الهی كه جز اداره شهوت و غضب خود، چیزی دیگر نمی‌فهمی، تو مقدس مواظب به ذكر، و ورد و مستحبات و واجبات وتارك مكروهات و محرمات و متخلق به اخلاق حسنه، در ترازوی انصاف بگذار كارهایی را كه می‌كنی، آیا از برای رسیدن به شهوات نفسانی و نشستن بر تختهای زمردین و هماغوش شدن با لعب‌های شوخ و شنگ بهشتی و پوشیدن لباسهای حریر و استبرق و سكنی كردن در قصرهای نیكو منظر و رسیدن به آرزوی نفسانی، آیا این ها را كه تمام برای خود خواهی است، به خدا نسبت داد و پرستش حق دانست؟ آیا شما با عمله‌ای كه برای مزد كار می‌كند چه فرقی دارید؟... می‌گویید نماز می‌خوانم برای تقرب به خدا، آیا این نماز شما برای نزدیكی به خداست یا برای تقرب به زنان بهشتی است و رسیدن به شهوات است؟!! فاش می‌گویم پیش عرفای بالله و اولیاء خدا تمام این نوع عبادات ما، از گناهان كبیره است. این عبادت من و تو با معصیت اهل ریا و عصیان چه فرقی دارد و تمام این عبادات ما شرك محض است و شائبه خلوص و اخلاص در آن نیست. ای عزیز نمازی كه برای خاطرخواهی زن باشد (چه زن دنیایی یا بهشتی، حور العین) این نماز برای خدا نیست.»(6)

 از آنچه گفته شد چند نكته درباره كسب اخلاص به خوبی معلوم گردید:

 اولاً: برای كسب اخلاص باید به گونه‌ای عمل شود كه انسان نه تنها برای عمل خود پاداشی را مدنظر نداشته باشد، بلكه خود عمل و كار نیك خویش را نیز نبیند.

ثانیاً: بهترین راه كسب اخلاص از نظرعلامه طباطبایی آن است كه كارها و اعمال نیك بر اساس عشق و محبت به خداوند انجام گیرد. مثلاً چون خدا دوست و محبوب است او را پرستش كرد.

ثالثاً: یكی از راه‌های كسب اخلاص در حدیثی از امام صادق ـ علیه السّلام ـ چنین بازگو شده كه فرمود:
«و العمل الخالص الّذی لاترید اَن یحمدك علیه احدٌ الّا الله» یعنی عمل خالص آن است كه توقع نداشته باشی به خاطر آن، كسی جز خداوند تو را بستاید.
(7)

 رابعاً راه كسب اخلاص آن است كه هر كاری با انگیزه الهی، و قصد قربت و به دور از ریا، سمعه و شهرت و مانند آن باشد و بالاترین اخلاص آن است كه عمل تنها برای رضای خداوند انجام گیرد و هیچ گونه انگیزه دیگر حتی پاداش اخروی هم مورد نظر نباشد.

 5. امّا راه‌های حفظ اخلاص ممكن است برای هر كسی راه خاصی برای حفظ اخلاص وجود داشته باشد كه در این جا به چند نمونه اشاره می‌شود:

 اولاً: یكی از بهترین راه حفظ اخلاص آن است كه انسان در خود این روحیه را به وجود آورد كه خداوند هیچ گونه نیازی به عبادتهای او ندارد، بلكه هر دستوری كه به ما داده برای آن بوده است كه ما به كمال برسیم و سعادت ابدی خود را از راه بندگی خداوند تأمین كنیم.(8)

 ثانیاً: برای حفظ اخلاص باید قبل از انجام عمل نیك و بعد از آن انسان با خود و هواهای نفسانی و وسوسه‌های شیطانی جهاد و مبارزه كند و به اصطلاح همواره در سنگر جهاد اكبر باشد، و نگذارد كه عمل صالح او مورد دست برد شیطان قرار گیرد و نیت خالصانه او دچار مشكل شود. چون شیطان در قدم اوّل تلاش می‌كند كه انسان عمل خیری انجام ندهد. وقتی در این مرحله شكست خورد، كوشش می‌كند كه اخلاص او را خراب كند. مثلاً كسی ممكن است به فقیر و یا مستمندی تنها برای رضای خدا، كمك كند و در كمك خود خالص باشد. امّا بعد از مدتی به او منت بگذارد و كمك خود را به رخ او بكشد، این سبب می ش‌ود كه عمل خالصانه را كه انسان انجام داده دچار مشكل كند.

ثالثاً: یكی از راه‌های حفظ اخلاص در عمل آن است كه انسان همواره اعمال صالح و خیر خود را فراموش كند، به گونه‌ای كه گویا آن را انجام نداده است. امّا در مقابل قصورها و تقصیرهای خود را همواره به خاطر بیاورد.

                                                     منبع : مرکز مطالعات حوزه علمیه قم.


پاورقی:

1. طباطبایی، سید محمد حسین، تفسیر المیزان، بیروت، نشر موسسه اعلمی، 1423، ج 13، ص 79.

 2. عبدالرزاق قاسانی، شرح منازل السایرین، قم، نشر بیدار، 1372 ش، باب اخلاص، ص 158.

 3. طباطبایی، سید محمد حسین، تفسیر المیزان، بیروت، نشر موسسه اعلمی، 1423،ج 3، ص 162.

 4. طباطبایی، تفسیر المیزان، بیروت، نشر مؤسسه اعلمی، ج 11، ص 159.

 5. طباطبایی، سید محمد حسین، تفسیر المیزان، بیروت، نشر موسسه اعلمی، 1493 ق، ج 11، ص 160.

 6. امام خمینی، سید روح الله، چهل حدیث، موسسه آثار امام، 1371 ش، ص 73.

 7. احمدی فقیه، محمد حسن، رابطه نیت و اخلاص، چاپ اوّل، 1362 ش، ص 56.

 8. امام خمینی، سید روح الله، چهل حدیث، موسسه آثار امام، 1371 ش، ص 22.




نوع مطلب : اخلاق، عرفان، فضائل و صفات برتر انسانی، 
برچسب ها : راه كسب اخلاص، اخلاص در عبادت، ما عبدتك خوفاً من نارك و لا رغبة فی جنتك بل وجدتك اهلاً للعبادة فعبدتك، عشق و محبت، هل الدین الّا الحبّ،
لینک های مرتبط :
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


موضوعات
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
تماس با ما



در این وبلاگ
در كل اینترنت
چاپ این صفحه